DBFM / DBFMO

DBFM is een contractvorm waarbij één marktpartij ontwerp, bouw, financiering en onderhoud levert; DBFMO voegt exploitatie (operate) toe.

Betekenis

DBFM staat voor Design Build Finance Maintain: de opdrachtnemer verzorgt ontwerp, bouw, financiering en onderhoud van een project. DBFMO voegt de O van Operate toe, waarmee ook de exploitatie in de scope valt. Beide zijn langlopende contractvormen waarbij de opdrachtnemer risico’s draagt en een totaalpakket aanbiedt aan de opdrachtgever.

Toepassing

DBFM(DBFMO) wordt toegepast waar opdrachtgever en opdrachtnemer het volledige levenscyclusbeheer willen toewijzen.

  • Inzetten bij grootschalige infrastructuurprojecten, bijvoorbeeld de aanleg van een snelweg.
  • Aanbesteden via prestatie-inkoop (Best Value Procurement BVP).
  • Gebruiken als privaat-publieke samenwerking (PPS) voor complexe opdrachten.
  • Afspraken opnemen over financiering, onderhoud en eventueel exploitatie in één contract.

Aandachtspunten

  • Financiering: private ondernemingen en banken voeren de financiering, opdrachtgever betaalt doorgaans periodiek voor beschikbaarheid.
  • Kwaliteit: onderhoudsverplichtingen kunnen leiden tot degelijke uitvoeringen omdat de opdrachtnemer langdurig verantwoordelijk blijft.
  • Risico: de opdrachtnemer participeert risicodragend; fouten of faillissement van de combinatie kunnen projectrisico’s veroorzaken.
  • Marktwerking: keuze voor de goedkoopste aanbieding kan leiden tot kwaliteitsverlies, onveilige werkomstandigheden of faillissement van partijen.
  • Contractinhoud: wat buiten het onderhoudscontract valt, kan tot hoge extra kosten leiden; de vorm van de Service Level Agreement bepaalt flexibiliteit en dekking.
  • Innovatie: opdrachtnemers kiezen soms voor veilige, beproefde oplossingen omdat innovaties onzekerder zijn voor lange contractperiodes.

Werking / principe

Bij DBFM(DBFMO) draagt één marktpartij of consortium (bijvoorbeeld een bouwcombinatie of Special Purpose Company) het volledige ontwerp-, bouw-, financierings- en onderhoudspakket; bij DBFMO hoort daar ook de exploitatie bij. De opdrachtgever specificeert vaak geen gedetailleerde technische taken meer maar formuleert prestatie-eisen; de private partij ontwerpt en realiseert het systeem binnen die randvoorwaarden en beheert de levensduurkosten.

Voorbeeld

  • Een overheid laat een snelweg aanleggen via een DBFM-contract: de marktpartij verzorgt ontwerp, bouw, financiering en onderhoud, en is langdurig verantwoordelijk voor de beschikbaarheid en kwaliteit van het traject.