Koel houden in de zomer

Betekenis

Koel houden in de zomer omvat praktische maatregelen en bouwkundige ingrepen om binnentemperaturen te beperken en warmte buiten te houden. Belangrijke elementen zijn het verhinderen dat zonnewarmte de woning binnendringt, het voorkomen dat de zon op gevels schijnt en het benutten van systemen die naast verwarmen ook kunnen koelen, zoals warmtepompen.

Toepassing

De maatregelen zijn toepasbaar in woningen zonder volledige airconditioning of als aanvulling daarop.

• Plaatsen of neerlaten van buitenzonwering vóórdat de zon op ramen en gevel schijnt.
• Sluiten van ramen en deuren zodra de buitentemperatuur hoger is dan binnen om inkomst van warme lucht te vermijden.
• Nachtventilatie: ’s avonds of ’s nachts ramen tegenover elkaar openen om koelere lucht binnen te laten en warmte te laten ontsnappen.
• Gebruik van ventilatoren (bij voorkeur oscillerend) en eenvoudige koeltrucs zoals een bevroren fles of element vóór de ventilator.
• Aanplanten van groen tegen of vóór de gevel (klimplanten, leilindes) en aanleggen van een groene tuin om schaduw te geven.

Aandachtspunten

• Laat buitenzonwering tijdig naar beneden; zonwering aan de binnenzijde laat aanzienlijk meer warmte binnen dan buitenzonwering.
• Houd ventilatieroosters gebalanceerd: dicht aan de zonnekant en open aan de schaduwkant alleen als daar daadwerkelijk koelere lucht is, en zorg steeds voor voldoende ventilatie.
• Nachtventilatie verhoogt het risico op inbraak; kies veilige openstellingen of roosteropties indien nodig.
• Bij gebruik van ijs- of bevroren elementen aan een ventilator: wees alert op dooiwater en plaats zware elementen liever op een krukje vóór de ventilator.
• Bepaalde constructies (overstek, veranda, pergola, luifel) kunnen in de winter ook de zon tegenhouden; afweging tussen zomer- en winterprestaties is nodig.

Materialen en uitvoeringsvormen

• Buitenzonwering: zonneschermen, rolluiken, zonwerende doeken.
• Schaduwoplossingen: grote schaduwdoeken, parasols, pergola's, luifels en forse overstekken of veranda's.
• Binnenoplossingen: gordijnen die goed afsluiten tussen raam en gordijn.
• Mechanische hulpmiddelen: oscillerende ventilatoren; eenvoudige koelelementen (diepvries-elementen, bevroren flessen).
• Groenvoorzieningen: klimplanten zoals Hedera, snelgroeiers als Laburnum x watereri 'Vossii', Wisteria en Fallopia aubertii (bruidssluier; groeit snel en wordt soms architectentroost genoemd), en leilindes vóór de gevel.

Warmtepompen

• Warmtepompen kunnen in veel gevallen ook voor koeling ingezet worden; ze vormen zo een gecombineerde verwarmings- en koeloplossing.