Mezekouw

Betekenis

Een mezekouw is een kleine uitvoering van een machicoulis, een uitkragende galerij van steen of hout met gaten in de vloer. Daardoor konden verdedigers vijanden direct beneden bestoken of hete vloeistoffen doen neerkomen, terwijl zijzelf beschermd waren en het uitbouwsel niet gemakkelijk vlam vatte.

Toepassing

Mezekouwen komen voor op militaire bouwsels.

• Bovenaan torens
• Boven de toegang van stadspoorten
• Bij vestingen en kastelen

Aandachtspunten

• Constructie in steen of hout bepaalt draagkracht en duurzaamheid.
• Werpgaten in de vloer geven directe vallende aanvalsmogelijkheid zonder blootstelling van verdedigers.
• Ontwerp voorkomt dat verdedigers zelf in gevaar komen of dat het uitbouwsel snel vlam vat.
• De term kent volksetymologische varianten die uit uitspraakvormen van het Franse mâchicoulis zijn ontstaan.

Herkomst / etymologie

De naam is volksetymologisch ontstaan uit het Franse mâchicoulis, zelf afgeleid van het Oudprovencaalse machacol en mogelijk teruggaand op het Latijnse macero (afmatten, kwellen) of machina (kunstgreep). De benaming mezekooi is waarschijnlijk mede geïnspireerd door de uitgebouwde vorm van dit verdedigingswerktuig. In het Engels bestaan gelijkwaardige termen als machicolation en machicoulis.