Beton vorstbestandheid

Betekenis

Beton vorstbestandheid is de mate waarin beton bestand is tegen beschadiging door vorst en dooizouten. Wanneer verzadigd beton bevriest, gebeurt dat van buiten naar binnen; bevriezing veroorzaakt een volumetoename van ongeveer 9% en kan druk op nog vloeibaar water zetten, met inwendige beschadiging en het afspatten van de toplaag tot gevolg.

Toepassing

Het begrip is relevant voor betonconstructies die in contact komen met vocht, vorst of dooizouten.

• Wegen en horizontale betonverhardingen die vocht, vorst en dooizouten ondervinden.
• Oppervlakken waarvan de toplaag blootgesteld wordt aan bevriezing en dooizouten.
• Jonge betonlagen van enkele dagen die veel ongebonden (vrij) water bevatten en kwetsbaar zijn.

Aandachtspunten

• Verzadigingsgraad groter dan ca. 85% maakt beton gevoelig voor vorstschade.
• De toplaag van beton is het meest vatbaar; zichtbaar effect is vaak afschilferen (afspatten).
• Dooizouten onttrekken warmte aan het beton; bij reeds bevroren of onder nul graden C liggend beton kan extra temperatuurdaling de buitenste laag doen bevriezen.
• Jong beton met veel vrij water moet tijdens de eerste dagen goed beschermd worden tegen vorst.

Vermijden van schade door vorst en dooizouten

• Gebruik specifiek vorstbestendig beton via de milieuklasse: beton met een gemaximaliseerde lage water‑cementfactor en/of beton met een minimum luchtgehalte.
• Geef de voorkeur aan portlandcement of portland‑vliegascement; deze soorten hebben minder last van vorst en dooizouten dan hoogovencement.
• Voeg een luchtbelvormer toe: minuscule luchtbelletjes van 10–300 micrometer (0,010–0,300 mm) breken de capillaire werking, verminderen wateropname en laten de lucht in kanaaltjes vorstuitzetting opvangen.
• Gebruik microbolletjes: holle bolletjes van 20–80 micrometer (0,020–0,080 mm) in de mortel bieden ruimte voor uitzetting; voordeel is betere beheersing van hoeveelheid, omvang en verdeling ten opzichte van luchtbelvorming.
• Behandel beton na: gebruik een curing compound of dek vers beton af met folie zodat het hydratatieproces langer doorgaat en grote poriën worden omgezet in kleinere.
• Vermijd, indien mogelijk, het gebruik van een trilnaald in combinatie met een superplastificeerder, omdat dit een zwakkere betonhuid kan geven.
• Gebruik in het eerste jaar, indien mogelijk, geen dooizouten op nieuwe betonvloeren.

Documentatie

• beton
• De monolietvloer: duurzaam, veilig en circulair (van Betonhuis)
• De monolietvloer: checklist (van Betonhuis)