Fosfateren

Betekenis

Fosfateren is het behandelen van een ijzer-, staal- of aluminiumoppervlak met een fosfaatzoutoplossing waardoor een kristallijne fosfateringslaag ontstaat. Deze conversielaag maakt het onderliggende metaal geschikt voor een volgende laag, verbetert de lakadhesie en biedt een zekere mate van corrosiebescherming.

Toepassing

Fosfateren wordt toegepast in uiteenlopende industrieën, met name de automobielbouw.

• Als (eventueel tijdelijke) corrosiebescherming; ijzerfosfateren wordt vooral toegepast bij binnenwerk, bijvoorbeeld gefosfateerde schroeven voor gipsplaten.
• Als hechtverbeteraar voor lakken en andere coatings.
• Als glijlaag (smeerlaag) bij het persen (dieptrekken) van staalplaat in de automobielbouw.

Aandachtspunten

• Uitvoeren in een dompelbadenreeks of in een sproeistraat, afhankelijk van de onderdelen en het proces.
• Na het fosfateren meestal passiveren om de natte fosfaatlaag te verzepen en de poriën te dichten.
• Passiveren kan gebeuren in een salpeterzuuroplossing, waarmee ook sporen van vreemde metalen van het oppervlak worden verwijderd.
• Kiezen tussen verschillende fosfateerprocessen (bijvoorbeeld ijzerfosfateren of zinkfosfateren) afhankelijk van het type ondergrond en gewenste eigenschappen.
• Drie-ionenuitwisselingsfosfateren (Zn, Mn, Ni) levert een dichte laag fosfaatkristallen die verankeringspunten voor lak of coating vormen en kan worden aangepast voor gemengde staal/aluminiumconstructies.

Uitvoering

• Behandelen van het metaal met een fosfaatzoutoplossing leidt tot de vorming van een conversielaag van metaalfosfaten.
• Procesvarianten omvatten zowel dompelbaden als sproeistraten; keuze hangt af van onderdeelvorm en productiesituatie.
• Na het fosfateren volgt veelal een passiveringsstap om de poriën van de natte laag te sealen en verontreinigingen te verwijderen.

Materialen / uitvoeringsvormen

• IJzerfosfateren: veelgebruikte variant voor binnenwerk en bevestigingsmiddelen.
• Zinkfosfateren: bevat opgelost zink en wordt gebruikt voor toepassingen waar die samenstelling gewenst is.
• Drie-ionenuitwisselingsfosfateren (Zn, Mn, Ni): industrieel representatief proces dat een dichte, verankerende kristallijne laag vormt.