Groene stroom

Elektriciteit die wordt opgewekt uit hernieuwbare energiebronnen en geen gebruik maakt van fossiele brandstoffen.

Betekenis

Groene stroom is elektriciteit die is opgewekt uit duurzame, hernieuwbare energiebronnen en dus niet afkomstig is van fossiele brandstoffen. Groene stroom vormt een onderdeel van de bredere categorie groene energie (energie uit duurzame bronnen). Sommige partijen rekenen ook kernenergie tot groene bronnen omdat die weinig CO2 produceert.

Toepassing

Groene stroom wordt ingezet als vervanger van fossiele elektriciteitsproductie en als instrument om de afhankelijkheid van buitenlandse energieleveranciers te verminderen.

  • Voorziening van elektriciteit aan huishoudens en bedrijven
  • Levering aan industrie en datacenters, die soms zeer goedkope groene stroom aankopen
  • Aanvoer voor conversie naar brandstoffen of grondstoffen (bijvoorbeeld waterstof of methanol)
  • Invoeding in het elektriciteitsnet als onderdeel van de energiemix

Aandachtspunten

  • Intermitterende opwekking: zon en wind zijn niet permanent beschikbaar.
  • Beperkte grootschalige opslag: grootschalige energieopslag was in 2020 nog niet haalbaar.
  • Prijs- en toewijzingsongelijkheid: industriële afnemers kunnen extreem goedkope groene stroom aankopen, terwijl consumenten vaak meer betalen.
  • Lokale weerstand: onvrede rond windturbines op land, zonneparken en bepaalde vormen van biomassa.
  • Sommige duurzame opties (bijv. biomassa die geen restafval is) roepen ecologische bezwaren op.

Voordelen

  • Vermindering van afhankelijkheid van buitenlandse leveranciers en internationale transporteurs van olie en gas.
  • Bij gebruik in de energiemix draagt groene stroom bij aan lagere CO2-uitstoot vergeleken met fossiele bronnen.

Nadelen

  • Onzekerheid in beschikbaarheid wegens weersafhankelijkheid.
  • Opslag en netbalancering vereisen aanvullende voorzieningen of energieomzetting.
  • Maatschappelijke weerstand tegen grootschalige productie-installaties (windparken, zonneweiden, niet-restafvalbiomassa).

Opslag, flexibiliteit en netbalancering

  • Overschotten aan elektriciteit kunnen worden gebruikt voor conversie naar groene waterstof of methanol, of opgeslagen in accu's en faseovergangsmaterialen.
  • Opslag van "moleculen" (waterstof) en "elektronen" (batterijen) maakt later herlevering van elektriciteit mogelijk.
  • Kernenergie kan in combinatie met zon en wind zorgen voor een vrijwel CO2-vrije en grootvolume levering, hoewel kerncentrales lastig snel op of af te schakelen zijn.
  • Aardgascentrales functioneren vaak als flexibele nood- of regelreserve omdat ze snel op- en af te schakelen zijn en relatief weinig CO2 en schadelijke stoffen uitstoten; België en Duitsland zetten in op dergelijke centrales en infrastructurele uitbreiding van aardgas.

Statistiek

  • In 2020 bedroeg het aandeel werkelijk groene stroom (exclusief grijze biomassa) in Nederland circa 18%.

Ook interessant

Aardingsscheider Een aardingsscheider is een component dat als deel van de aardgeleider wordt beschouwd tussen hoofdaardingsklem en aardverbinding. Aardingsstrip Een aardingsstrip is een symbool dat voorkomt in symbolenlijsten voor elektrische toestellen en verdeelborden. Aardlekschakelaar Een aardlekschakelaar schakelt automatisch de stroom uit wanneer er een lekstroom naar aarde optreedt. Aardnet Het aardnet is het netwerk van geleiders dat de aarding en potentiaalvereffening in en rond een woning verzorgt.