Mechanische ventilatie

Betekenis

Mechanische ventilatie (MV) voert vervuilde binnenlucht mechanisch af met behulp van een elektrische ventilator, terwijl verse lucht wordt aangevoerd via ventilatieroosters, geopende ramen of kieren. Te weinig ventilatie leidt tot een ongezond binnenklimaat; teveel ventilatie veroorzaakt onnodig energieverbruik, geluidshinder en mogelijke tocht.

Toepassing

Mechanische ventilatie wordt toegepast in woningen en gebouwen om continue of periodieke luchtverversing te verzorgen.

• Centraal plaatsen van de afzuigventilator, vaak op zolder en bij voorkeur in een aparte kast.
• Afzuigpunten in woonruimtes en vooral in natte ruimten: keuken, badkamer, wc en eventueel de ruimte met wasmachine/droger.
• Aanvoer van verse lucht via ventilatieroosters in de gevel of het raam, geopende ramen of via overstroomopeningen tussen kamers.
• Geluidsbeperking met suskasten in ramen of akoestische deurroosters wanneer kieren onder deuren vermeden worden.

Aandachtspunten

• Balans tussen voldoende ventilatie en vermijden van overdreven debieten wegens energieverlies, geluid en tocht.
• In vrijwel luchtdichte woningen is permanente mechanische ventilatie noodzakelijk; de standenschakelaar hoort minimaal op stand 1 te staan (vaak is er geen stand nul).
• Wanneer ventilatieroosters geregeld worden via druk, moet die regelbaarheid een nauwkeurigheid hebben van Δp <= 1 Pa.
• Regel- en schakelsystemen moeten compatibel zijn met de aanvoer- en afvoerunits (verschillende typen standenschakelaars en sensoren).
• Bij lawaai van buiten kunnen suskasten of akoestische deurroosters gebruikt worden om geluid te dempen zonder luchttoevoer te blokkeren.

Werking / methode

De afzuiging gebeurt meestal centraal door één elektrische ventilator; de afgezogen lucht verlaat de woning via kanalen. Verse lucht komt hoofdzakelijk natuurlijk binnen via gevel- of raamroosters. Overstroomvoorzieningen (bijv. spleten onder binnendeuren) zorgen dat alle vertrekken voorzien worden van aanvoerlucht.

Regeling en bediening

• Standenschakelaar: meestal 3 tot 4 standen; in 4-standen-systemen is stand 1 normaal de automatische instelling en 2–3–4 laag–midden–hoog. De schakelaar bevindt zich vaak in de keuken; soms is er ook een schakelaar in de badkamer met timer.
• Sensoren: regeling op basis van CO2, relatieve vochtigheid, fijnstof of (theoretisch) VOC-concentraties; sommige schakelaars bieden een timerfunctie.
• Zonering: één afzuigpunt kan een zone vormen of meerdere afzuigpunten combineren tot een zone (bijv. woonkamer als 1 zone, slaapkamers als aparte zone(s)).
• Communicatie: veel schakelaars werken op RFT om signalen tussen schakelaars en units door te geven.

Warmteterugwinning

Bij mechanische ventilatie met warmteterugwinning wordt de warmte van de afvoerlucht benut, bijvoorbeeld voor tapwater of ruimteverwarming; dit gebeurt niet om binnenkomende verse lucht op te warmen, omdat die via roosters de woning binnenkomt.

Typen / classificatie

Mechanische ventilatie is één van de vier systemen voor luchttoevoer in gebouwen en wordt in de vakhandel aangeduid als Systeem C.