Netcongestie

Betekenis

Netcongestie ontstaat wanneer de vraag naar elektriciteit of het aanbod ervan groter is dan de beschikbare transportcapaciteit op het openbare netwerk; letterlijk een "ophoping". Daardoor is het netwerk overbelast en ontstaat er een tekort aan aansluitcapaciteit.

Toepassing

Netcongestie doet zich voor bij grootschalige veranderingen in vraag en aanbod.

• Belemmeren van aansluitingen voor nieuwe woonwijken, scholen en bedrijven.
• Leidt tot wachttijden voor aansluiting, soms van meerdere jaren.
• Vraagt tijdelijke, lokale oplossingen zoals dieselaggregaten of zeer grote batterijen.
• Beïnvloedt planning en ontwikkeling van ruimtelijke en energetische projecten.

Aandachtspunten

• Verwacht lange wachttijden voor nieuwe netaansluitingen in gebieden met onvoldoende transportcapaciteit.
• Gebruik van dieselaggregaten of grote batterijen biedt slechts tijdelijke en lokaal beperkte verlichting van het probleem.
• Het onderliggende probleem is dat er in veel gebieden vrijwel geen extra capaciteit op het openbare net beschikbaar is.
• Oplossingen variëren in effect en onzekerheid; sommige opties vergen lange aanlooptijden of hoge investeringen.

Probleemdefinitie

Het kernprobleem is dat het openbare elektriciteitsnet onvoldoende capaciteit heeft om een grootschalige elektrificatie van woningen, bedrijven en industrie te dragen; oorzaken en aandachtspunten:

• Elektrificatie van verwarming en andere toepassingen door het afbouwen van aardgas verhoogt de stroomvraag.
• Het stoppen of terugschakelen van kolen- en aardgascentrales reduceert beschikbare productiecapaciteit en vereist alternatieve opwekking.
• Zon- en windenergie zijn variabel van aard en leveren niet continu dezelfde hoeveelheid vermogen.
• Uitbreiding van kernenergie duurt lang; kleinere fabrieksmatig gebouwde centrales (mini-kerncentrales, micro-kerncentrales, Small Modular Reactors) leveren typisch 20–500 MW en kunnen lokaal netten ontlasten.
• Mega-batterijen zijn kostbaar en niet geschikt om langdurig grote tekorten op te vangen.

Materialen / uitvoeringsvormen

• Dieselaggregaat als tijdelijke, lokale bron van elektriciteit.
• Zeer grote batterij voor kortstondige opslag en lokale ontlasting.
• Mini-kerncentrale / micro-kerncentrale / Small Modular Reactor (SMR) als mogelijke lokale producent met een vermogen van circa 20–500 MW.