Vraagsturing

Betekenis

Vraagsturing is een methode om het gebruik van "iets" te regelen met als doel dat dat gebruik tijdelijk wordt verschoven of verminderd/vermeerderd. Daarbij wordt vaak een extra prikkel ingezet waardoor de klant zijn vraag aanpast in de richting die de leverancier wenst.

Toepassing

Vraagsturing wordt toegepast om gedrag of verbruik te beïnvloeden.

• Verschuiven van acties om congestie of overbelasting van een netwerk te vermijden.
• Verlagen of verhogen van verbruik via prijsprikkels om pieken te beperken.
• Automatische aansturing van apparatuur via sensoren en software op basis van omgevingsfactoren.
• Opschakelen van productie-eenheden (bijv. een elektriciteitscentrale op gas) bij dreigend tekort.
• Sturen van ventilatie op basis van CO2, relatieve vochtigheid of aanwezigheid.

Aandachtspunten

• Prijsverhoging heeft niet altijd effect op noodzakelijk verbruik (zoals brood of verwarming).
• Informeren van gebruikers en aanbieden van keuzemogelijkheden is noodzakelijk; te veel en te complexe informatie kan de klant overvoeren.
• Prijsprikkels die alleen slimme of vermogende gebruikers bevoordelen, kunnen maatschappelijke verstoring veroorzaken.
• Moeilijk te voorspellen hoe lang gebruikers bereid zijn verbruik uit te stellen (bijv. wassen, drogen, airco).
• Apparatuur moet vaak slimmer en bestuurbaar zijn om effectief automatisch te reageren; gebruikers moeten ook kunnen overrule’en zodat essentiële functies (zoals voldoende acculading) gewaarborgd blijven.
• Grote bedrijven hebben vaak speciale tarieven en kunnen minder vatbaar zijn voor eenvoudige vraagsturing; het toepassen ervan bij bedrijven kan complex worden.

Vraagsturing door verschuiven

• Tijdelijk uitstellen van acties om piekmomenten te vermijden, bijvoorbeeld het verschuiven van huishoudelijke apparaatsturing naar lagere belastingperioden.

Vraagsturing door verminderen of vermeerderen

• Gebruik beïnvloeden door prijsprikkels: verlagen of verhogen van prijzen op bepaalde tijden om gedrag te sturen.
• Voorbeelden van financiële prikkels lopen van tariefverschillen in elektriciteit tot sterke prijsstijgingen van consumptiegoederen met gedragsintentie.

Technische inbouw

• Sensoren en software bepalen op basis van omgevingsfactoren of apparatuur moet inschakelen, sneller/langzamer werken of stilgezet worden.
• Automatische vraagsturing kan handmatige tussenkomst verminderen wanneer apparatuur zelfstandig reageert op signalen zoals prijs of aanwezigheid.