Antefix

Betekenis

Een antefix is een tegel van gebakken klei (terracotta) die aan het uiteinde van een rij imbrices wordt bevestigd. De antefix sluit de opening bij de onderste imbrices af en vervult zowel een esthetische als een beschermende functie tegen binnendringend ongedierte.

Toepassing

Antefixen komen voor op dakranden waar imbrices worden toegepast.

• Afsluiten van de openingen aan het uiteinde van een rij imbrices.
• Versiering van dakranden in de Griekse, Etruskische en Romeinse klassieke bouwkunst.
• Hergebruik of navolging in het Neoclassicisme rond 1800.

Aandachtspunten

• Sluit nauw aan op de onderste imbrices om de opening effectief te dichten.
• Draagt bij aan het uiterlijk van het gebouw; vaak met ornamenten uitgerust.
• Voorkomt binnendringen van ongedierte via de openingen tussen imbrices.
• Kan beschilderd of beeldhouwwerk bevatten, waardoor esthetische afwerking of conservering relevant is.

Materialen / uitvoeringsvormen

• Materiaal: gebakken klei (terracotta).
• Decoratie: afbeeldingsmotieven zoals een palmet, een hoofd van een god of godin, een leeuwenkop, een helm met hoorns of een gorgo (Medusa-achtig wezen).
• Afwerking: soms beschilderd; vaak plastisch vormgegeven als reliëf of beeld.

Historiek / herkomst

• Veel toegepast in de Griekse, Etruskische en Romeinse klassieke tijd.
• Werd opnieuw gebruikt in het Neoclassicisme (circa 1800).
• Etymologie: het woord komt van het Latijnse antefigere, 'bevestigen aan de voorkant'.

Terminologie

• Engels: antefix (meervoud antefixae, antefixes).