Calotte
Een calotte is een schaalvormig gewelf of het bovenste gedeelte van een koepelvormig gewelf dat vaak slechts een gedeelte van een halve bol beslaat.
Betekenis
Een calotte is een schaalvormig gewelf of het bovenste deel van een koepelvormig gewelf. Het vormt vaak geen volledige halve bol, maar beslaat slechts een deel daarvan en heeft daardoor een afgeronde, kapachtige vorm. Het woord calotte betekent letterlijk kapje, schaal of kruin.
Toepassing
Calottes worden toegepast als afgerond bouwkundig element in dak- en gewelfconstructies.
- Als bovengedeelte van een koepel in religieuze of monumentale architectuur.
- Als overwelving van een apsis in de vorm van een kwartbol (concha).
- Als schaalvormig element in kleine bouwwerken of architectonische details (voorbeeld: de calotte van het Pantheon, Rome, 120 na Chr.).
Aandachtspunten
- Niet volledig: een calotte beslaat vaak slechts een gedeelte van een halve bol en is dus geen volledige koepel.
- Terminologie: in kerkbouw kan "kalot" verwijzen naar de concha, een kwartbolvormige overwelving van een apsis.
- Etymologie: calotte is verwant aan woorden als keppeltje of kalotje en betekent letterlijk een klein kapje of schaal.
Concha (kalot)
De term kalot wordt ook gebruikt voor de concha: de overwelving van een apsis met een koepel in de vorm van een kwartbol. Het woord concha betekent letterlijk "schelp" en wordt in sommige talen (bijvoorbeeld het Spaans) ook als synoniem voor apsis gebruikt.