Deelbestemming

Betekenis

Deelbestemming betekent dat een gebouw slechts voor een deel een nieuwe functie krijgt, terwijl de oorspronkelijke functie in andere delen behouden blijft. Dit komt bijvoorbeeld voor wanneer in een monumentale kerk of fabriek appartementen worden ingericht, terwijl de overgebleven binnenruimte nog voor de oorspronkelijke of andere publieke functies gebruikt blijft.

Toepassing

Deelbestemming wordt toegepast bij grote binnenruimtes en monumenten om een combinatie van wonen en publieke of commerciële functies mogelijk te maken.

• Verminderen van woningnood door inpassing van appartementen in monumentale gebouwen.
• Zekerstellen en beter organiseren van het onderhoud van het monument via bijkomende gebruikers en belanghebbenden.
• Permanent gebruik van het gebouw voorkomen dat het leeg komt te staan.
• Inrichten van culturele en sociale voorzieningen (feesten, concerten, exposities, kinderopvang, tekenlessen, bibliotheek, koffietijd) in de grote binnenruimte.
• Genereren van extra gemeentelijke inkomsten (bijvoorbeeld via OZB voor nieuwe appartementen).

Aandachtspunten

• Beperking door eredienst: zolang er nog diensten plaatsvinden is een gewijd gebouw niet zomaar aan te passen; alleen afgescheiden ruimten mogen andere doeleinden krijgen.
• Geluids- en gebruiksconflicten tussen wonen en evenementen vereisen strenge isolatie, tijdblokken of aanvullende regelingen en handhaving.
• Operationele aanpassingen zijn vaak nodig bij meervoudig gebruik: extra toiletten, garderobe, keuken en bewaking.
• Realisatie van woonprogramma’s vergt vaak een fors aantal appartementen; dat kan conflicteren met behoud van kerkdiensten of andere functies.
• Commerciële invullingen kunnen op gespannen voet staan met waarden rond religieus erfgoed; overleg met Cultureel Erfgoed of de gemeente is aangewezen.

Meervoudig gebruik

Meervoudig gebruik is een veelvoorkomende uitwerking van deelbestemming in grote monumentale ruimtes: verschillende functies kunnen flexibel naast elkaar plaatsvinden doordat de ruimte multifunctioneel wordt ingezet. Voor daggebruik zijn kinderopvang, tekenlessen, bibliotheekactiviteiten en andere lokale voorzieningen geschikte invullingen. Tijdelijke activiteiten omvatten concerten, tentoonstellingen, congressen en jaarvergaderingen; permanente nevenfuncties kunnen een bibliotheek, museum, fysiotherapie of huisartsenpost zijn.

Voorbeeld

In Rossignol (Tintigny) werd de Saint Nicolas-kerk gedeeltelijk herbestemd tot een parttime kerk: de missen blijven, maar er is bijkomende bewoning en gebruik door een natuurpark voor trainingen en vergaderingen. De kerk wordt ad hoc gebruikt voor concerten en conferenties; er kwam mobiel meubilair, vloerverwarming, schilderwerk, toiletten en een modern geluid- en projectiesysteem. Deze combinatie van eredienst en bijkomend gebruik dient ter voorkoming van sluiting en leegstand.