Kalkdeeg

Een pasteuze massa van kalkhydraat (calciumhydroxide) die als bindmiddel en grondstof voor pleisterwerk en mortels dient.

Betekenis

Kalkdeeg is een pasteuze massa van kalkhydraat, chemisch calciumhydroxide (Ca(OH)2). Het ontstaat door het branden van kalksteen en het vervolgens blussen met een ruime overmaat water; bij rijkelijk blussen spreekt men ook van kalkpap. Door langzame rijping in water ontstaan zeer fijne en goed verwerkbare deeltjes.

Toepassing

Kalkdeeg wordt gebruikt als bindmiddel en als grondstof voor afwerkmaterialen.

  • Als wit of blauw pleisterwerk.
  • Als grondstof voor kalkmortel.
  • Als grondstof voor schuurkalk.

Aandachtspunten

  • Rijkelijk blussen ("nat blussen") levert de pasteuze consistentie die vaak kalkpap of kalkdeeg wordt genoemd.
  • Langdurig in water laten rijpen ("in de rot gezet worden") gedurende weken of maanden geeft fijne, goed verwerkbare kalkdeeltjes.
  • Gebruik en verwerkbaarheid variëren met de wijze van blussen en de duur van de rijping.

Bereiding / rijping

  • Brandproces: kalksteen wordt eerst gebrand.
  • Blussen: na het branden wordt de ongebluste kalk met een ruime overmaat water geblust; bij zeer veel water spreekt men van nat blussen en ontstaat kalkpap.
  • Rijping: door de kalk langere tijd in water te laten staan (weken tot maanden) ontstaat een fijner, beter verwerkbaar kalkdeeg.

Samenstellingen / verhoudingen

  • Kalkmortel: verhouding 1 deel kalkdeeg op 6 delen rivierzand.
  • Schuurkalk: verhouding 1 deel kalkdeeg op 2 delen zilverzand.

Terminologie

  • Kalkpap: aanduiding voor kalkdeeg verkregen door rijkelijk blussen met water.
  • "In de rot gezet": het proces van langdurig rijpen van kalk in water om fijne deeltjes te verkrijgen.