Kleikom

Een kleikom is ofwel een in vette klei gevormde halve kom voor het aangieten met lood, ofwel een laaggelegen komgrond langs rivieren.

Betekenis

Een kleikom is een halve kom uit vette klei die traditioneel werd gebruikt om vloeibaar lood te gieten rond de dook van een natuurstenen neut. Daarnaast wordt met kleikom of komgrond een beperkt gebied aangeduid dat een kleivallei vormt langs rivieren.

Toepassing

Kleikom als gietmal:

  • Bij het aangieten van lood rond de dook in een natuurstenen neut.
  • Als afneembare mal waardoor specifiek gevormd lood kan worden aangebracht en nadien verwijderd.

Kleikom als bodemtype (komgrond):

  • Als laaggelegen, natte grondzone langs een rivier.
  • Vooral in gebruik als grasland door de natte en lagere ligging.

Aandachtspunten

  • Druk de kleikom tegen de zijkant van de natuurstenen neut zodat de mal aansluit op de uitgespaarde kanalen.
  • Zorg dat de kanalen naar de uitsparing voor de dook vrij zijn, zodat het vloeibare lood kan doorlopen.
  • Breek de kleikom pas nadat het lood is uitgehard en snijd het overtollige lood af; het afgeknipte lood kan opnieuw worden gebruikt.
  • Komgronden liggen lager dan de oeverwallen en zijn natter; daardoor worden ze doorgaans als grasland benut.

Werking / methode (gietmal)

  • Plaatsing: de kleikom wordt tegen de zijkant van de natuurstenen neut gedrukt.
  • Doorstroming: het vloeibare lood in de kom loopt naar de uitsparing die als vorm voor de dook dient.
  • Afwerking: na verharding wordt de kleikom gebroken en het overtollige lood afgesneden en hergebruikt.

Kenmerken van komgrond

  • Beperkt gebied dat een kleivallei vormt, vaak in de nabijheid van rivieren.
  • Ligt lager dan de langs de rivier opgeworpen oeverwallen.
  • Heeft een natter karakter, reden waarom het veelal als grasland wordt gebruikt.