Lavet

Betekenis

Een lavet is een geïntegreerde wasbakopstelling bestaande uit een klein zitbad, een grote diepe gootsteenbak en een op heuphoogte aangebrachte, zeer diepe douchebak. De bak en het aansluitende plateau waren doorgaans een geheel van ocriet (een granito‑soort), wat schoonmaken vergemakkelijkte; de bak had meestal een diepte van circa 40 cm en onder de bak was bergruimte voor wasproducten.

Toepassing

Het lavet diende als multifunctionele wasplaats in woningen.

• Wassen van kinderen zonder voortdurend bukken en met stromend warm en koud water.
• Handwas en laten weken van kleding, inclusief het plaatsen van een eenvoudige wasmachine op het plateau.
• Wassen van grotere hoeveelheden groenten en fruit uit de volkstuin.
• Plaatsing van een losse centrifuge op het plateau of gebruik van ingebouwde was- en centrifuge‑functies in sommige modellen.
• Soms uitgevoerd met een douche erboven als luxe uitvoering.

Aandachtspunten

• Diepte van de bak was meestal circa 40 cm; dit maakte het geschikt voor langer weken en voor kinderen, maar vergde een hoge opstap.
• De grote opstap was onpraktisch voor ouderen en een van de redenen voor latere vervanging door douches.
• Kranen voor warm en koud stromend water voorkwamen het gesjouw met ketels warm water.
• Het ocrietmateriaal liep vaak door in het plateau; op de rand kwam soms de opschrift "ocriet reinigen met Vim".
• Voorkantbevestiging met een rond gaatje en dunne rubberen stop diende als ophangpunt voor een handdoek.

Materialen / uitvoeringsvormen

• Hoofdmateriaal: ocriet (granito‑soort), meestal geel, soms grijs.
• Bak en plateau als één geheel uitgevoerd voor eenvoudiger reiniging.
• Varianten: doorgaans een ronde bak; zelden werd een rechthoekige uitvoering toegepast.
• Sommige modellen hadden ingebouwde wasmachines met een mechanische 'agitator' aangedreven door een motor onder het lavet; ook waren op sommige modellen centrifuges ingebouwd.

Historiek

• Het lavet werd vooral ingebouwd in volkswoningen van circa 1950 tot circa 1968.
• Soms werd het kamertje waarin het lavet stond zelf ook een 'lavet' genoemd; bij koude kon soms een straalkacheltje geplaatst worden.
• Vanaf de jaren 1970 werden veel lavetten verwijderd om plaats te maken voor douches, met name omdat het lavet onhandig werd voor opgroeiende en oudere gebruikers.