Steiger

Betekenis

Een steiger is een bouwstelling of stellage die tijdelijk werkvloeren op hoogte levert voor werkzaamheden aan gevels, metselwerk, schilderwerk en renovaties. De steiger kan tijdens de bouw omhoog worden opgebouwd en functioneert soms ook als ondersteuningssteiger om een bouwdeel, bijvoorbeeld een betonvloer, te dragen.

Toepassing

Steigers worden ingezet bij uiteenlopende bouwwerkzaamheden.

• Creëren van veilige werkvloeren voor gevel-, metsel- en schilderwerk.
• Ondersteunen van bouwdelen bij ruwbouwwerk (ondersteuningssteiger).
• Toegang en werkvlak bij renovaties, dakkapel- en schoorsteenswerken.
• Verrijdbare oplossingen voor onderhoudswerk op beperkte hoogtes.

Aandachtspunten

• Controleren van voldoende draagvermogen van de steigerconstructie.
• Zorgen voor voldoende stabiliteit; ondergrond moet vast zijn en kan worden afgewerkt met stelcon-platen.
• Waarborgen van compatibiliteit tussen onderdelen (buizen, koppelingen, platforms, schoren, leuningen).
• Gebruik van platforms met antislip en passende koppelingen (bijv. stervorm, tubelock).
• Overwegen van lichte materialen (aluminium) voor transport en duurzaamheid.
• Toepassen van steigernetten voor valbescherming en bescherming van voorbijgangers.
• Onderwerping aan keuringen volgens de relevante normering voor steigers.

Materialen en uitvoering

• Aluminium wordt veel toegepast vanwege het relatief geringe gewicht, draagbaarheid en lange levensduur.
• Voor ondersteuningssteigers kunnen onderslagen zoals baddinghout of H20-dragers worden gebruikt om de draagkracht optimaal in te zetten.

Soorten steigers

Er bestaan uiteenlopende typen steigers voor verschillende toepassingen:

• Staande steiger (gevelsteiger): rust met staanders op de grond, vaak op planken of een harde ondergrond.
• Ondersteuningssteiger (PAL-toren): verrijdbare, modulaire aluminium toren met groot draagvermogen en hoge stabiliteit; standaardformaten vergemakkelijken montage en demontage. Voorbeeld: PAL 20 staat voor een draagvermogen van 20 ton (20.000 kg, 200 kN) met gelijkmatige belasting per poot.
• Layher / Ringscaff-systeem: een ondersteuningssteiger vergelijkbaar met PAL-toren met specifieke koppelingen.
• Rolsteiger: verrijdbare steiger op wielen met een werkhoogte tot maximaal ca. 10 m.
• Vouwsteiger: lagere, opvouwbare steiger die vaak als rolsteiger wordt uitgevoerd.
• Raamsteiger: steiger bevestigd aan of in een raamopening.
• Vliegende steiger: historisch toegepast type zonder staanders, vergelijkbaar met raamsteiger.
• Speciale typen: dakkapelsteiger en schoorsteensteiger voor specifieke toepassingen op schuine daken of rondom schoorstenen.

Steigernetten

• Steigernetten (valbeschermingsnetten) aan de buitenzijde van de steiger zijn vaak verplicht.
• Beschermen voorbijgangers tegen vallend gereedschap en materialen en bieden extra valbescherming voor personeel.
• Fijnmazige steigernetten of steigerdon (steigerdoek) houden bij regenwerk het metselwerk redelijk droog en kunnen uitbloeiing verminderen.
• Op steigernetten kan bij restauraties een afbeelding van de nieuwe situatie worden aangebracht.

Rolsteiger: tips en checklist

Praktische aanwijzingen voor veilig gebruik van rolsteigers:

• Plaatsen op een geschikte, vaste ondergrond.
• Zorgen voor voldoende valbeveiliging (leuningen, kantplanken en eventueel netten).
• Juiste plaatsing van stabilisatoren en aanwezigheid van remmen.
• Beveiliging tegen aanrijdingen door afzetting of lint en juiste positionering ten opzichte van de gevel.

Checklistitems voor rolsteigers (Reco materieelverhuur / NEN-EN 1004):

• Controleren of de onderdelen compleet zijn.
• Vier stabilisatoren aanwezig (één per voet).
• Voldoende schoren voor verankering: binnen gebruik vanaf 12 meter en buiten gebruik vanaf 8 meter.

Keuring en regelgeving

• Steigers vallen onder normering; voor steigers en rolsteigers zijn relevante normen NEN-EN 12810/12811 en NEN-EN 1004 (rolsteigers).
• Het A-blad Hellende Daken bevat een hoofdstuk over steigers en dakrandbeveiliging.