Uit-het-vlak

Betekenis

Een kracht uit-het-vlak is een belasting die loodrecht op het oppervlak van een wand of gevel werkt. Dergelijke krachten verschillen van de gebruikelijke verticale en horizontale krachten in het vlak van een metselwerkwand en vragen andere opvangmechanismen.

Toepassing

De term komt voor bij de beoordeling van belastingen op wanden en gevels.

• Windbelasting op een gevel, die op het oppervlak drukt.
• Horizontale component van de bevestiging van een zonnescherm die aan de muur trekt.
• Ontwerp en detaillering van bevestigingen in metselwerk, vooral bij spouwmuren.
• Beoordeling van draagvermogen van bovenkanten van uitbouwen waar verticale druk ontbreekt.

Aandachtspunten

• Metselwerk draagt primair krachten in het vlak; uit-het-vlak belastingen worden minder goed opgenomen.
• Maximale uit-het-vlak kracht hangt af van de wanddikte en van de plaats waar de kracht werkt.
• Bij dunne spouwmuren is vaak bevestiging over meer steenlagen nodig om uit-het-vlak krachten op te vangen.
• Bij bovenkanten van wanden (bijvoorbeeld uitbouwen) ontbreekt soms verticale druk van bovenliggend metselwerk, waardoor extra stevige en langere bevestigingen nodig zijn.
• Bevestigingen voor bijvoorbeeld zonneschermen moeten rekening houden met grote trekkrachten uit-het-vlak en daarom extra stevig en lang uitgevoerd worden.

Verschil met in-het-vlak

• In-het-vlak: krachten liggen in het vlak van de wand (verticale en horizontale componenten binnen het oppervlak) en worden door metselwerk primair opgenomen.
• Uit-het-vlak: krachten staan loodrecht op dat vlak en vereisen specifieke bevestigings- of verstevigingsmaatregelen omdat metselwerk hiervoor minder geschikt is.