Baard
Baard is de benaming voor een uitstulpende harde oneffenheid en voor enkele specifieke onderdelen in bouw en werktuigkunde.
Betekenis
Baard is de benaming van elke uitstulpende harde oneffenheid. Het begrip dekt zowel oppervlaktevorming na bewerkingen van metaal of steen als diverse onderdelen met dezelfde naam in werktuigbouw en waterbouw.
Toepassing
Baarden komen in verschillende situaties voor:
- Op metalen oppervlakken na gieten, stansen of boren (eng. burr).
- In metselwerk wanneer specie uit een voeg uitpuilt en een uitstulping vormt.
- In baksteenproductie als de plooi die in de klei ontstaat bij het vormen van een steen.
- In sluitmechanieken als het deel van een sleutel dat voor (ont)grendeling zorgt (eng. bit).
- Als het naambord van een molen, geplaatst onder de kap (eng. beard, date board).
- In waterbouw: baardwerk als met zand gevulde rijshoutconstructie, vaak de kern van kribben.
Aandachtspunten
- Verwijderen van uitstulpingen aan metalen oppervlakken heet afbramen; kleinere, boven het oppervlak uitstekende oneffenheden worden braam genoemd.
- Bij voegen met volle voeg worden uitpuilende buitenkanten (baarden) afgesneden, bijvoorbeeld met een voegspijker of mes.
- De term dekt zowel kleine defecten aan oppervlakken als benoemde onderdelen; context bepaalt de betekenis.
Verschillende betekenissen
- Baard (oppervlakte): uitstulpende hardheid op metaal of steen na bewerkingen zoals gieten, stansen of boren.
- Baard (metselwerk): uitpuilende specie bij de voeg.
- Baard (steenfabriek): plooi in klei bij het vormen van een baksteen.
- Baard (sleutel): het deel van een sleutel dat het slotmechanisme bedient (eng. bit).
- Baard (molen): het naambord van een molen, aangebracht onder de kap (eng. beard, date board).
- Baardwerk: met zand gevulde rijshoutconstructie, historisch veelal de kern van kribben.
Verschil met braam
- Braam is een kleine, boven het oppervlak uitstekende oneffenheid op een metalen voorwerp; een braam wordt beschouwd als een mini-baard.