Carréboerderij

Betekenis

Een carréboerderij is een boerderij die rondom een binnenplaats (cour) is gebouwd. De gebouwen vormen een doorgaans vierkante, gesloten opstelling waarbij de belangrijke toegangen naar de binnenplaats zijn gericht, wat een gesloten indruk geeft.

Toepassing

Het bouwtype komt vooral voor in Zuid-Limburg.

• Grote inrijpoort voor paar-en-wagen en het binnenbrengen van hooi e.d.
• Binnenplaats die traditioneel de mestvaalt kon bevatten.
• Alle hoofdtoegangen en werkfuncties zijn op de binnenplaats georiënteerd.
• Geschikte opstelling voor boerderijen die bescherming en overzicht zochten.

Aandachtspunten

• Ontstaan vaak door geleidelijke uitbreiding van losse gebouwen rond een hof.
• Sommige exemplaren zijn direct in één gesloten vorm opgetrokken; andere ontstonden later door samenvoeging.
• De vierkante vorm reduceert afstanden tussen de diverse gebouwen.
• Het gesloten karakter biedt extra bescherming en beveiliging.

Ontstaan / evolutie

Veel carréboerderijen ontwikkelden zich uit oorspronkelijk losse gebouwen van de zuidelijke huisgroep, die in de loop der eeuwen herhaaldelijk werden uitgebreid rond een binnenhof. Vroeger werd verondersteld dat het type Romeinse oorsprong had, maar dat blijkt niet te kloppen.

Gebouwenkenmerken

• Grote inrijpoort als enige of belangrijkste toegang naar buiten.
• Binnenplaats (cour) centraal in de indeling.
• Plaatsing van opslag en mestvaalt gericht naar de binnenplaats.
• Gesloten bebouwing die overzicht en beveiliging mogelijk maakt.

Terminologie

• Carré: Frans voor "vierkant".
• Cour: Frans voor "binnenhof" of "binnenplaats".
• Engels: quadrangular farm, quadrilateral farm.