Cordon (cordonlijst)
Een cordon (cordonlijst) is een uit het muurwerk uitstekende horizontale geprofileerde band die verdiepingen door schaduwwerking benadrukt.
Betekenis
Een cordon of cordonlijst is een uit het muurwerk springende horizontale, vaak geprofileerde lijst langs een gevel. De lijst benadrukt verdiepingen door schaduwwerking en vervult vaak de bijkomende functie van waterlijst.
Toepassing
De cordonlijst komt voor op gevels en wordt gebruikt als visuele en functionele scheiding van bouwlagen.
- Accentueert verdiepingen door schaduwwerking.
- Vormt vaak een waterlijst om neerslag af te leiden.
- Markeert de overgang tussen bouwlagen of gevelvlakken.
- Verbergt soms een scherpe scheiding tussen een bestaand gebouw en een later opgezette verdieping.
- Komt voor in uiteenlopende stijlen, onder meer in renaissance-achtige voorbeelden.
Aandachtspunten
- Profielkeuze beïnvloedt de schaduwwerking en het uitzicht van de gevel.
- In Nederland is de uitwerking doorgaans eenvoudiger en minder geprofileerd dan in zuidelijker landen.
- Ontwerpen kunnen soms overdreven lijken ten opzichte van de eenvoud van het gebouw.
- De term cordonband of kordonband is tautologisch (band-band) en wordt wel gebruikt maar is dubbelop.
- De bovenste cordonlijst van een gevel wordt kroonlijst genoemd.
Benamingen en talen
- Alternatieve Nederlandse benamingen: cordonband, kordonband, kordon, kordonlijst; soms gordellijst.
- Etymologie: cordon is Frans voor koord of band.
- Engelse termen: cordon, reglet, string course, belt course; soms sill course wanneer de cordonlijst één vormt met de onderregel van een raamkozijn.
- Duitse termen: Gurtgesims, Stockwerkgesims, Geschossgesims, Kordongesims.
- Italiaanse en Franse termen: marcapiano (Italiaans; "piano" = verdieping), cornice marcapiano (Frans).