Dom

Betekenis

Een dom is een kathedraal, een bisschoppelijke hoofdkerk. Daarnaast wordt het woord ook gebruikt voor een dak of constructie in de vorm van een koepel, vaak als anglicisme van het Engelse dome.

Toepassing

De term komt voor in kerkelijke en architectuurhistorische contexten.

• Aanduiding van een bisschoppelijke hoofdkerk of kathedraal.
• Beschrijving van dak- of bouwelementen met een koepelvorm.
• Voorbeeld: Dom Notre-Dame, Parijs, bouw 1163–1245.
• Gebruik in discussies over gewelf- en dakvormen, met name koepeldaken.

Aandachtspunten

• Term heeft twee verwante betekenissen: gebouwstype (kathedraal) en dakvorm (koepel).
• Gebruik als aanduiding voor een koepel is beïnvloed door het Engelse gebruik van "dome".
• Zie gewelf en dakvormen (koepeldak) voor verwante architectuurbegrippen.

Herkomst

Het woord is mogelijk ontleend aan het Franse dôme (bisschopszetel, kathedraal), via Italiaanse vormen domo of duomo aan het Latijnse domus (huis) en verwant met het Griekse domos (huis). Mogelijke afleiding bestaat van Domus Dei (Huis Gods). In het Engels ontwikkelde dome de betekenis van een architectonische koepel, een gebruik dat later ook in andere talen invloed had.