Drainage

Betekenis

Drainage is een systeem waarbij (grond)water wordt afgevoerd om overmatige wateraccumulatie te voorkomen. Het doel is de afvoer van water te verbeteren door het aanleggen van buizen, drains of verticale schachten, zodat water vanuit de bodem gecontroleerd wordt geloosd.

Toepassing

Drainage wordt toegepast om de afvoer van (grond)water te verbeteren.

• Aanleggen van horizontale drainagebuizen of kunststof drains op regelmatige afstand in de grond.
• Toepassen van verticale drainage (schachten, zand- of grindpalen) bij snelle ontwatering van ophogingen voor wegen en gebouwen.
• Gebruik van smallere ribbeldrains (diameter ca. 8 cm) bij beplanting en bomen voor beluchting en optionele bewatering.
• Eenvoudige tuin-drainage door boren van gaten en vullen met grof puin, grof zand of grove humus.

Aandachtspunten

• Bescherm openingen van drainbuizen tegen dichtslibben met een drainagefilter om selectieve filterwerking en gereguleerde watertoevoer te waarborgen.
• Gebruik gangbare filtermaterialen zoals kokosvezels, polypropyleen (bijv. PP450, PP700) of polystyreen (PS1000); kokosvezels hebben doorgaans een kortere levensduur dan polypropyleen.
• Hanteer een O90-waarde voor filtervezels binnen ca. 450–1000; het O90-getal geeft aan dat 90% van de deeltjes met de genoemde korreldiameter worden tegengehouden.
• Leg de drain met omhulling bij voorkeur in een drainkoffer die kan worden gevuld met drainzand of grind ter bevordering van de aanvoer van grondwater naar de drain.
• Houd rekening met beperkte levensduur van eenvoudige verticale drainageoplossingen; geboorde schachten gevuld met grof materiaal raken na enkele jaren vaak verstopt.
• Beoordeel combinatie met infiltratie: infiltratie vangt hemelwater vertrager op in de bodem, terwijl drainage overtollig water snel afvoert; drainage kan relatief schoon water afvoeren.

Horizontale drainage

Bij horizontale drainage worden drainagebuizen of kunststof drains in de grond gelegd en vaak omhuld met een drainagefilter. Het filter voorkomt dichtslibben door bodemdeeltjes en regelt de toestroom van water naar de buis.

Verticale drainage

Verticale drainage bestaat uit diepe schachten of palen die water naar diepere grondlagen afvoeren en wordt veel toegepast bij het versneld ontwateren van ophogingen voor wegen of gebouwen. Een eenvoudige tuinvariant bestaat uit geboorde gaten gevuld met grof puin, grof zand of grove humus; deze oplossing functioneert slechts enkele jaren voordat verstopping optreedt.

Materialen en onderdelen

• Drainagebuizen en kunststof drains.
• Drainagefilters: kokosvezels, polypropyleen (PP450, PP700), polystyreen (PS1000).
• Drainkoffer: omhulling rondom de drain die met drainzand of grind gevuld kan worden.
• Ribbeldrain (geribbelde buis met gaatjes), gebruikelijk in verschillende diameters (o.a. ca. 8 cm voor beplanting; ook buizen van ca. 20 cm worden toegepast).

Relatie met infiltratie en bemaling

• Combineer drainage en infiltratie om zowel snelle afvoer van overtollig water als tijdelijke berging in de bodem te bereiken.
• Gebruik drainage voor water dat niet of onvoldoende geïnfiltreerd kan worden; stimuleer infiltratie om het gebruik van hemelwater in de bodem voor flora en fauna te vergroten.