Gekoppelde zuilen

Betekenis

Gekoppelde zuilen zijn twee zuilen die direct naast elkaar geplaatst worden en als combinatie een bouwkundig of visueel element vormen. Het doel is meestal om een minder massieve drager te creëren, maar gekoppelde zuilen verschijnen ook om esthetische redenen. In sommige toepassingen, zoals een arcade, draagt elke zuil een deel van een andere boog.

Toepassing

Gekoppelde zuilen komen voor in historische en moderne bouwwerken.

• Als constructieve oplossing om dragende massa te verminderen.
• Als esthetisch element in gevels, zuilengangen en arcades.
• In arcades waar (pseudo-)gekoppelde zuilen ieder een deel van een andere boog dragen, bijvoorbeeld bij hoefijzerbogen.

Aandachtspunten

• Plaatsing: staan vlak naast elkaar, niet als losse, gescheiden zuilen.
• Functie: kunnen zowel structureel belastend zijn (dragend) als louter decoratief.
• Draagrol: in arcades kan elke zuil een deel van een boog opnemen; de koppeling beïnvloedt de belastingverdeling.
• Opmaak: visuele samenhang tussen zuilen en bogen bepaalt vaak het ontwerp, zoals bij hoefijzerbogen.

Voorbeelden

• Gekoppelde zuilen in carré Amsterdam.
• Gekoppelde zuilen in huis Houdringe, De Bilt (cultureel erfgoed, foto 1999).
• "Gekoppelde" zuilen bij de moskee van Uqba, waarbij elk van de gekoppelde zuilen een boogdeel van een andere hoefijzerboog draagt.

Terminologie

• Engels: coupled columns.
• Frans: colonnes accouplées.