Kunststof
Een kunststof is een synthetisch vervaardigd materiaal, doorgaans een hoog-moleculair polymeer met organische bouwstenen.
Betekenis
Een kunststof is een synthetisch vervaardigd materiaal dat niet natuurlijk voorkomt maar chemisch geproduceerd wordt. De meeste kunststoffen zijn hoog-moleculaire, organische polymeren: lange ketens van veelal dezelfde molecuulgroepen opgebouwd uit koolstofatomen. Kunststoffen worden meestal onderverdeeld in thermoplasten, thermoharders en rubbers/elastomeren. Door samenstelling en verwerking variëren eigenschappen zoals vormbaarheid en smeltpunt.
Toepassing
Kunststoffen vinden brede toepassing vanwege hun vormbaarheid, beschikbaarheid van grondstoffen en veelzijdigheid.
- Als vervanger van materialen die roesten of rotten in bouwtoepassingen.
- Als flexibel materiaal voor onderdelen en afdichtingen.
- Als hulpstof, bijvoorbeeld in de vorm van kunststofvezels.
- Bij giet- en extrusietechnieken voor vormgeving van onderdelen.
Aandachtspunten
- Houd rekening dat mengen van kunststoffen de eigenschappen verandert, bijvoorbeeld dat het smeltpunt kan dalen.
- Rekening houden met de invloed van gerecyclede kunststoffen op eind-eigenschappen wanneer deze worden toegevoegd.
- Wees bewust van de uiteenlopende eigenschappen tussen thermoplasten, thermoharders en elastomeren bij keuze voor toepassing.
Materialen / uitvoeringsvormen
Kunststoffen bestaan in veel typen en uitvoeringen; voorbeelden die veel voorkomen zijn:
- Polyethyleen (HDPE), polypropyleen, PVC, polystyreen.
- Polycarbonaat, polyester, PMMA (perspex/acyraat), ABS.
- Composieten en glasvezelversterkte kunststoffen (GVK).
- Elastomeren en rubbers zoals SBS en andere rubberachtige polymeren.
- Speciale toepassingen zoals teflontape en diverse technische folies.
Structuur en samenstelling
- Hoog-moleculair: veel atomen per molecule, wat leidt tot macromoleculaire ketens.
- Organisch: opgebouwd uit koolstofatomen in de hoofdketen.
- Synthetisch: kunstmatig vervaardigd via chemische processen.
- Polymerisatie vormt gekoppelde ketens van molecuulgroepen; er bestaan ook natuurlijke polymeren zoals natuurrubber en DNA.
Identificatie
- Brandgedrag en vlamproef worden gebruikt als één van de methoden om kunststoffen te identificeren.
Verschil met "plastic"
- De term "plastic" verwijst oorspronkelijk naar het vervormbare karakter van gebruiksvoorwerpen en kreeg in de jaren 1950–1960 een aanduiding van goedkoopheid.
- "Kunststof" is de gangbare, neutralere term die het niet-natuurlijke en chemisch vervaardigde karakter beter dekt en tegenwoordig vaker gebruikt wordt.