Kunststof

Een kunststof is een synthetisch vervaardigd materiaal, doorgaans een hoog-moleculair polymeer met organische bouwstenen.

Betekenis

Een kunststof is een synthetisch vervaardigd materiaal dat niet natuurlijk voorkomt maar chemisch geproduceerd wordt. De meeste kunststoffen zijn hoog-moleculaire, organische polymeren: lange ketens van veelal dezelfde molecuulgroepen opgebouwd uit koolstofatomen. Kunststoffen worden meestal onderverdeeld in thermoplasten, thermoharders en rubbers/elastomeren. Door samenstelling en verwerking variëren eigenschappen zoals vormbaarheid en smeltpunt.

Toepassing

Kunststoffen vinden brede toepassing vanwege hun vormbaarheid, beschikbaarheid van grondstoffen en veelzijdigheid.

  • Als vervanger van materialen die roesten of rotten in bouwtoepassingen.
  • Als flexibel materiaal voor onderdelen en afdichtingen.
  • Als hulpstof, bijvoorbeeld in de vorm van kunststofvezels.
  • Bij giet- en extrusietechnieken voor vormgeving van onderdelen.

Aandachtspunten

  • Houd rekening dat mengen van kunststoffen de eigenschappen verandert, bijvoorbeeld dat het smeltpunt kan dalen.
  • Rekening houden met de invloed van gerecyclede kunststoffen op eind-eigenschappen wanneer deze worden toegevoegd.
  • Wees bewust van de uiteenlopende eigenschappen tussen thermoplasten, thermoharders en elastomeren bij keuze voor toepassing.

Materialen / uitvoeringsvormen

Kunststoffen bestaan in veel typen en uitvoeringen; voorbeelden die veel voorkomen zijn:

  • Polyethyleen (HDPE), polypropyleen, PVC, polystyreen.
  • Polycarbonaat, polyester, PMMA (perspex/acyraat), ABS.
  • Composieten en glasvezelversterkte kunststoffen (GVK).
  • Elastomeren en rubbers zoals SBS en andere rubberachtige polymeren.
  • Speciale toepassingen zoals teflontape en diverse technische folies.

Structuur en samenstelling

  • Hoog-moleculair: veel atomen per molecule, wat leidt tot macromoleculaire ketens.
  • Organisch: opgebouwd uit koolstofatomen in de hoofdketen.
  • Synthetisch: kunstmatig vervaardigd via chemische processen.
  • Polymerisatie vormt gekoppelde ketens van molecuulgroepen; er bestaan ook natuurlijke polymeren zoals natuurrubber en DNA.

Identificatie

  • Brandgedrag en vlamproef worden gebruikt als één van de methoden om kunststoffen te identificeren.

Verschil met "plastic"

  • De term "plastic" verwijst oorspronkelijk naar het vervormbare karakter van gebruiksvoorwerpen en kreeg in de jaren 1950–1960 een aanduiding van goedkoopheid.
  • "Kunststof" is de gangbare, neutralere term die het niet-natuurlijke en chemisch vervaardigde karakter beter dekt en tegenwoordig vaker gebruikt wordt.