Los hoes
Een los hoes is een hallenhuistype boerderij waarin mens, vee en oogst samen in één open ruimte zijn ondergebracht.
Betekenis
Een los hoes is een boerderij van het hallenhuistype waarbij wonen, veehouderij en het bewaren van oogst in één ongedeelde, open ruimte plaatsvinden. Het woord "los" duidt op die openheid van de ruimte. Dit type boerderij werd ook wel een Saksische boerderij genoemd.
Toepassing
Een los hoes diende als gecombineerde woon-, stal- en opslagruimte.
- Voorkomen in het oosten van Nederland (traditioneel).
- Opslaan van graan op een zolderruimte bovenin het gebouw.
- Uithangen en conserveren van vlees in de bovenruimte.
- Voorbeelden zijn te zien in openluchtmusea.
Aandachtspunten
- Geen schoorsteen: rook verliet het gebouw via een gat in het dak en via kieren.
- Rook had een conserverende werking op daklagen en op vlees dat op zolder hing.
- Rook werkte tevens als insectenwerend middel, wat de opbrengst van het graan verhoogde.
- De indeling combineert menselijke bewoning met veehouderij en opslag in één gedeelde ruimte.
Werking / principe
De binnenlucht werd deels afgevoerd door openingen in het dak en kieren; de aanwezige rook speelde een rol bij conservering en insectenbestrijding. Bovenin het gebouw bood de open ruimte plaats om graan en ander voorraadmateriaal te bergen, terwijl het gelijkvloerse deel ruimte bood aan mens en vee.