Muizentand

Betekenis

Een muizentand is een rij stenen die met de punt of met de kop uit de gevelmuur steken en als versiering fungeren. De uitvoering varieert van scherpe, onder een hoek geplaatste tanden tot rechte, platte tanden, en vormt een zichtbare band of fries op de wand.

Toepassing

Muizentanden worden toegepast als decoratieve band in metselwerk.

• Als sierlijst in gevels en muuropeningen.
• Als onderdeel van een fries (muizentandfries).
• Als platte band bij waterlijsten of rolbanden.
• In verschillende historische en moderne gebouwen als gevelornament.

Aandachtspunten

• Onderscheid maken tussen overhoekse muizentanden (scherpe punten onder ca. 45°) en rechte muizentanden (bloktand of platte muizentand).
• Wanneer stenen niet onder ongeveer 45° liggen, spreekt men van een zaagtand of zaagtandlijst; is dit deel van een fries, dan heet het zaagtandfries.
• Bloktandlijsten (platte muizentanden) zijn een traditionele variant die al door de Romeinen werd gebruikt.
• Een dubbele laag van muizentand-koppen kan een halfsteensverschuiving van strekkenlagen overbruggen.
• Hoekafwerking kan zonder tanding plaatsvinden, met een eenvoudig kort recht stuk in plaats van doorlopende tanden.

Typen

• Overhoekse muizentanden: tanden met scherpe punten die onder een hoek (ongeveer 45°) uitsteken.
• Rechte muizentanden (bloktand / platte muizentand): vlakke of blokvormige uitsteeksels zonder scherpe punt.
• Zaagtand: wanneer de stenen niet onder de genoemde hoek geplaatst zijn; kan als zaagtandfries voorkomen indien onderdeel van een fries.

Verschil met verwante profielen

• Kraalprofiel: anderornamentaal profiel, verschilt in vormgeving van de uitsteeksels.
• Zaagtandfries: specifiekere term voor een reeks zaagtanden binnen een fries.
• Rollaag: constructief of decoratief metselwerk met andere opbouw en functie dan een muizentand.
• Muizentrapje: verwant in naam en vorm maar verschilt in uitvoering en toepassing.