Paneel

Betekenis

Een paneel is een rechthoekig vak of vlak dat in een omlijsting is opgenomen en als onderdeel van een deur, luik, muur of plafond voorkomt. Het fungeert vaak als decoratief vlak en kan ook losstaand worden toegepast in gevelelementen zoals een fries of liseen. Daarnaast wordt de term gebruikt voor een schakelpaneel, een bord waarop schakelaars zijn aangebracht.

Toepassing

Paneelgebruik komt voor in zowel bouwkundige als technische toepassingen.

• In deuren en luiken als ingelijst vlak.
• In muren en plafonds als afwerk- of decoratief element.
• Als decoratief motief op de buitenschil, bijvoorbeeld in een fries of liseen.
• In verwarmingsapparatuur als paneelradiator.
• In sanitaire afwerkingen als paneel rond toestellen.
• Als schakelpaneel: een bord met schakelaars voor bediening en besturing.

Aandachtspunten

• Panelen hebben doorgaans een omlijsting die het vak definieert.
• Panelen treden zowel binnen- als buitenshuis op en kunnen daarom in materiaal en uitvoering verschillen.
• De term dekt zowel een bouwkundig vlak als een technisch bord met schakelaars; context bepaalt de betekenis.
• Bij toepassing in deuren spreekt men specifiek van het paneel als het ingelijste vlak.

Verschil met paneeldeur

Een paneeldeur is een deur waarvan één of meer ingelijste vlakken de panelen vormen; het paneel zelf is dus het onderdeel, de paneeldeur is het complete deurstel waarin dat vlak is verwerkt.

Etymologie

Het woord is ontleend aan het Franse panel (vergelijk peniau voor stuk stof), via het middeleeuws Latijnse pannellus en het Latijnse pannulus, een verkleinwoord van pannus (lap); de verdere herkomst is onduidelijk.

Termvarianten

• Schakelpaneel: toepassing van het woord voor een bord met schakelaars.
• Engelse tegenhanger: "panel".