Prefab

Betekenis

Prefab verwijst naar onderdelen of bouwdelen die vooraf in een gecontroleerde omgeving zijn gefabriceerd en als gereed product naar de bouwplaats worden gebracht. Dergelijke onderdelen worden op de werkplaats of in de fabriek vervaardigd en vervolgens samengebouwd tot grotere elementen of complete gebouwen.

Toepassing

Prefab wordt toegepast op uiteenlopende schaalniveaus.

• Als prefab bouwonderdeel: bijvoorbeeld plaatvloeren en dakelementen; soms ook membranen en doorvoeren.
• Als prefab bouwdeel: complete gevelunits met kozijnen of ruimtes met ingebouwde warmte- en koelingsinstallatie.
• Als vooraf ingerichte ruimtes: badkamers, garages of zwembaden die als één element worden geplaatst.
• Als volledig geprefabriceerde woning: van blokunit of spacebox tot complete industrieel gebouwde woningen.

Aandachtspunten

• Betekenis en complexiteit variëren sterk afhankelijk van toepassing, leverancier en omgeving.
• Prefab kan zowel eenvoudig als zeer complex zijn; veel prefab wordt volledig op maat geleverd.
• Productie kan industrieel plaatsvinden (in fabrieksomstandigheden) of handmatig voor een beperkt aantal stuks; beide vallen onder prefab, maar niet alle prefab is industrieel vervaardigd.
• Prefab-componenten kunnen demontabel of remontabel zijn, wat invloed heeft op hergebruik en circulariteit.

Voordelen

• Vervaardiging in de fabriek biedt stabiele omstandigheden (weer, temperatuur) en verhoogde procescontrole.
• Kortere bouwtijd op de bouwplaats door assembleren van kant-en-klare onderdelen.
• Minder bouwoverlast op locatie door reductie van werfactiviteiten.
• Minder gespecialiseerde vakmensen nodig op de bouwplaats dankzij geordende fabrieksprocessen.
• Potentieel lagere kostprijs per woning en hogere productiviteit voor aannemers.
• Mogelijkheid tot demontabel of remontabel bouwen, met oog voor circulair hergebruik.

Uitvoering / materialen

• Prefab-elementen variëren van eenvoudige onderdelen tot compleet afgewerkte geveldelen.
• Fabrieksmatig kunnen afwerkingen en bouwdetails al worden aangebracht: beglaasde en afgelakte kozijnen, schuimbanden, lateislabben en isolatie.
• Technische voorbereiding in de fabriek is mogelijk: voorbedrade leidingen en doosgebieden voor elektra, spouwankers en vergelijkbare inbouwcomponenten.

Industrieel bouwen

• Wanneer een gebouw voornamelijk uit prefab-delen bestaat, spreekt men vaak van industrieel bouwen; de term industrieel bouwen wordt echter ook breder gebruikt voor diverse vormen van prefab.
• Rekening houden met hergebruik van prefab-onderdelen leidt tot benamingen als Industrieel, Flexibel en Demontabel (IFD).