Uitslag

Uitslag is een vlek in metselwerk of een tekening op ware grootte voor onderdelen zoals trappen, wanden en daken.

Betekenis

Uitslag heeft twee hoofdbetekenissen: enerzijds een vlek in bijvoorbeeld metselwerk (ook uitbloei of uitspoeling genoemd), anderzijds een tekening op ware grootte waarop onderdelen en hun exacte maten zijn aangegeven. Als tekening dient de uitslag om delen nauwkeurig te maken en te plaatsen, bijvoorbeeld bij trappen, hoeken en dakvlakken.

Toepassing

De term komt voor in metselwerk en in de vervaardiging van bouw- en timmerdelen.

  • Bij metselwerk als aanduiding van vlekken door uitbloeiing of uitspoeling.
  • Bij het maken van trappen voor het bepalen van treden, inkrozingen in spil en bomen.
  • Als zaag- en freespatroon voor het uitzagen en frezen van onderdelen.
  • Voor het maken van mallen en het overnemen van complexe vormen.

Aandachtspunten

  • Nodig voor alle trappen behalve een rechte steektrap, om juiste afmetingen van treden en inkrozingen te verkrijgen.
  • Meestal elektronisch opgesteld en geprint; uitslagen worden doorgaans met de computer gemaakt.
  • Rollen met uitslagen zijn ongeveer 1 m breed en 8 m lang en bevatten alle treden (m.u.v. de rechthoekige), de spil en zijbomen met gemarkeerde nesten.
  • Gebruiken als zaag- of freespatroon vereist nauwkeurig positioneren en kan direct door papier en hout gezaagd of gefreesd worden.
  • Mogelijkheid om op basis van de uitslag een mal te maken.

Uitvoering

Uitslagen worden geprint op lange rollen papier waarop alle benodigde onderdelen en markeringen zijn opgenomen, inclusief een lijn om een freesmal langs te leiden. Als werkwijze kan het papier globaal worden uitgeknipt en op het hout worden geplakt; bij de aangeduide lijn wordt door papier en hout heen gezaagd, en de aanwezige nesten op de uitslag dienen als richtlijn bij het frezen. Voorbeelden van benodigde gereedschappen zijn een bovenfrees, een stevige decoupeerzaag en lijmtangen of spanbanden.

Terminologie

In het Engels/Nederlands vakjargon wordt soms het woord épure gebruikt (van het Franse épure) voor een uitslag als tekening op ware grootte.