Zweihaak
Een zweihaak is een beweegbare winkelhaak waarmee willekeurige hoeken kunnen worden afgetekend en overgebracht.
Betekenis
Een zweihaak is een winkelhaak waarvan één of beide armen ten opzichte van elkaar kunnen worden gedraaid en met een schroef worden vastgezet, zodat een willekeurige hoek kan worden vastgehouden en overgebracht. In tegenstelling tot een vaste winkelhaak die 90° meet, maakt de zweihaak het mogelijk om elke gewenste hoek te kopiëren.
Toepassing
De zweihaak wordt gebruikt om hoeken van bestaande elementen over te brengen of af te tekenen.
- Overbrengen van een hoek door de zweihaak tegen de te kopiëren hoek te plaatsen en de schroef vast te draaien.
- Aftekenen van die vastgezette hoek op een ander materiaal.
- Instellen van de zweihaak met een hoekinstelmal en vervolgens de ingestelde hoek overnemen op de werkplaats.
- Gebruik in combinatie met een digitale hoekmeter voor directe digitale uitlezing van de ingestelde hoek.
Aandachtspunten
- Vastzetten van de schroef om te voorkomen dat de ingestelde hoek tijdens overbrengen verandert.
- Controleren of de twee armen correct aansluiten op het aftekenpunt om meetfouten te vermijden.
- Overwegen van een digitale uitvoering when precieze uitlezing vereist is; er bestaan digitale zweihaakmodellen met een nauwkeurigheid van 0,1°.
- Kiezen van geschikte lengte afhankelijk van het werk: exemplaren bestaan onder meer van circa 115 mm en digitale uitvoeringen van ongeveer 517 mm, 767 mm en 1067 mm.
Werking / principe
- Plaatsen: de zweihaak tegen de referentiehoek leggen.
- Instellen: beide armen zo draaien dat de zweihaak de hoek exact volgt.
- Vergrendelen: schroef vastdraaien om de hoek te fixeren.
- Overbrengen: met de vastgezette zweihaak de hoek op het te bewerken materiaal aftekenen of overnemen.
Materialen / uitvoeringsvormen
- Mechanische zweihaak met draaibare armen en vergrendelingsschroef.
- Digitale zweihaak met geïntegreerde of losse digitale hoekmeter voor uitlezing; er bestaan digitale modellen met een nauwkeurigheid van 0,1°.
- Varianten bestaan in verschillende lengtes, geschikt voor kleine tot grotere werkstukken.
Herkomst van de term
Het woord zwei sluit aan bij Nederlandse woorden met de beginletters "zw" die de betekenis "zwaaien" dragen (bijv. zwad, zweep, zwieren); dat verklaart de taalkundige achtergrond van de benaming.