Leidak

Betekenis

Een leidak is een dak dat bedekt is met leien als afwerking. De term kan verwijzen naar meerdere uitvoeringen; een leidak coquette of écaille is de Franse benaming voor wat in het Nederlands een schubbendak wordt genoemd.

Toepassing

Leidaken vormen een traditionele dakbedekking.

• Bedekken gebouwen met losse of genagelde leien.
• Uitvoeren in varianten zoals het schubbendak (coquette/écaille).
• Toepassen bij restauraties van bestaande leidaken.
• Combineren met bevestigingsmiddelen zoals leihaak en stormkrammen.

Aandachtspunten

• Leien op maat kappen met een leihamer en leibrug.
• Kapijzer (kapbrug, leidekkersaambeeld) heeft een vergelijkbare functie als de leibrug.
• Leien bevestigen met leihaken en soms met leinagels of stormkrammen.
• Bij restauraties spijkers verwijderen met een rooihaak.
• Ladderhaken gebruiken om ladders vast te maken en als onderdeel van valbeveiliging.

Onderdelen en hulpmiddelen

• Leihamer en leibrug: voor het op maat kappen van leien.
• Kapijzer: alternatief gereedschap dat vergelijkbaar werkt met de leibrug.
• Leihaak: bevestigingsmiddel voor leien.
• Rooihaak: hulpmiddel voor het uittrekken van spijkers bij restauratie.
• Ladderhaak: haak voor het bevestigen van ladders en valbeveiliging.
• Overige benodigdheden: leinagels, stormkrammen, veiligheidshaken, panhaken en vorsthaken.

Materialen / uitvoeringsvormen

• Een leidak maakt gebruik van natuurlijke of vervaardigde leien als dakbedekking.
• Een leipan is een pan in de vorm van een lei waarbij geen leisteen wordt toegepast; voorbeelden zijn gebakken kleipan, beton- of vezelcementpannen die de vorm van een lei hebben nagebootst.

Relatie met andere begrippen

• Leipan en leipannen: pannen die de vorm van een lei hebben, maar niet uit leisteen bestaan.
• Leisteen: materiaal waarmee veel leidaken zijn uitgevoerd; verschillende typen leidaken hangen samen met typen leisteen en leipannen.