Stucco lustro

Betekenis

Stucco lustro is een hoogglanzende sierpleister waarbij fijn marmermeel in een kalkbasis een glad, gepolijst oppervlak oplevert met variërende gradaties van effen tot gemarmerd uiterlijk. De techniek werkt nat-in-nat en droogt traag, waardoor scheurvorming wordt beperkt.

Toepassing

Stucco lustro wordt toegepast als decoratieve afwerking met marmerachtig of hoogglanzend effect.

• Effen, gekleurd en hoogglanzend gepolijst afwerklaag
• Gemarmerde of licht wolkerige decoratie
• Technieken die nat-in-nat worden uitgevoerd, vergelijkbaar met fresco

Aandachtspunten

• Droogtijd: volledige droging duurt minimaal 6 maanden, bij voorkeur tot een jaar vóór definitieve inwasbehandeling.
• Oppervlakbehandeling: aanvankelijk inwrijven met verzeepte bijenwas (Punische was) of olie (Venetiaanse zeep) en warm polijsten met hete ijzers (50–60 °C).
• Eindafwerking: na volledige droging inwassen met een mengsel van bijenwas en carbonawas en polijsten tot hoogglans.
• Materiaalkeuze: fijn marmermeel geeft het kenmerkende gladde, glanzende oppervlak.

Materialen / uitvoeringsvormen

• Basis: kalkpleister of kalkmortel.
• Toevoegingen: zuivere kalk, fijn marmermeel, water en pigmenten.
• Oppervlaktelaag: verzeepte bijenwas (Punische was) of olie (Venetiaanse zeep) voor de eerste behandeling; later bijenwas gecombineerd met carbonawas voor de glans.
• Varianten: sommige producten combineren stucco lustro met een glansmiddel (bijvoorbeeld een mengsel met plantaardige was) zodat het mengsel inéén een glanzend effect oplevert.

Methode

• Aanbrengen van de kalkmortel met fijn marmermeel, water en pigmenten; verwerking gebeurt nat-in-nat, analoog aan fresco-techniek.
• Na droging het oppervlak ingewreven met verzeepte bijenwas of olie en gepolijst met hete ijzers (ongeveer 50–60 °C) om het oppervlak te verdichten.
• Na volledige uitharding (minimaal 6 maanden, bij voorkeur een jaar) wordt het oppervlak ingewassen met bijenwas/carbonawas en met borstels en lappen ingewreven tot hoogglans.

Verschil met tadelakt

• Tadelakt is een verwante afwerking maar wordt uitgevoerd zonder de marmerachtige adering; het is in wezen een variant van stucco lustro zonder marmering.

Vergelijkbare technieken

• Scagliola: schijnmarmer, marmer-imitatie.
• Stucmarmer: gelijkaardige marmerimitatie.
• Granito: ander decoratief cement- of morteloppervlak.
• Fresco: nat-in-nat verftechniek waarmee marmering soms wordt aangebracht en waar de verwerking van stucco lustro op kan lijken.

Documentatie

• Kenmerken beschreven door Bernice Crijns (magazine kM 97-18, Kunstenaarsmateriaal).
• Artikel van Koenraad Uyttendaele en Eloy Koldeweij in het boek Stuc, kunst en techniek (Cultureel Erfgoed).