Jukkenkap

Betekenis

Een jukkenkap (ook juk genoemd) is een kapconstructie of gebint waarbij de stijlen schuin zijn geplaatst zodat de vrije hoogte binnen de kap toeneemt in vergelijking met een rechtopstaande stijl. De balk boven het juk wordt dekbalk, jukbalk of jukdekbalk genoemd en is relatief hoog geplaatst binnen het gebint.

Toepassing

Jukkenkappen worden toegepast om binnenruimten met beperkte hoogte meer bruikbare doorsnede te geven.

• In stadshuizen komen jukkenkappen voor met stijlen tegen de buitenmuur (muurstijlen).
• Bij gedeeltelijke inbouw van stijlen rusten deze soms op een kraagsteen.
• Gestapelde jukken worden gebruikt wanneer meerdere jukken na elkaar geplaatst zijn om de constructie te dragen.

Aandachtspunten

• Jukken zijn vaak met een blokkeel aan de muurplaat bevestigd; die bevestiging bepaalt de lastafdracht.
• Dekbalken zijn relatief hoog geplaatst en vormen het bovenste draagvlak van het juk.
• Korbeel (karbeel) geeft extra stevigheid aan de verbinding tussen juk en jukdekbalk.
• Gebogen jukken worden krommer of soms kromstijl genoemd; dat beïnvloedt keuze van materiaalkwaliteit.

Onderdelen

• Jukbeen: de schuine stijl van het juk.
• Juk / dekbalkjuk: het gebint bestaande uit twee jukbenen, een jukdekbalk en twee korbeels.
• Dekbalk / jukbalk / jukdekbalk: de bovenbalk van het juk.
• Korbeel (karbeel): steunstuk dat de verbinding tussen juk en dekbalk versterkt.
• Blokkeel: bevestigingselement waarmee het juk aan de muurplaat wordt vastgezet.
• Muurstijlen: stijlen die tegen of in de buitenmuur zijn geplaatst.
• Kraagsteen: steunsteen waarop stijlen kunnen rusten wanneer deze halverwege de muur beginnen.

Terminologie en vergelijkingen

• In het Engels komt 'cruck' voor als benaming voor door de natuur gebogen hout die een soortgelijke functie kan vervullen.
• Vergelijking wordt gemaakt met de jufferkap; de precieze verschillen vallen buiten deze omschrijving.