Kniespant

Dak

Een kniespant is een spantconstructie waarbij het verticale deel en het hellende spantbeen één geheel vormen met een geknikte ontmoeting.

Betekenis

Een kniespant is een spant waarbij het verticale ondersteunende deel en het hellende spantbeen één geheel vormen en elkaar ontmoeten in een geknikte verbinding, de knie. De ontmoeting tussen de kniedelen wordt altijd als stijve verbinding uitgevoerd, waardoor het spantbeen zelf stijf is. De stijlen kunnen scharnierend uitgevoerd zijn (topscharnier, resulterend in een driescharnierspant) of voorzien zijn van een stijve topverbinding. De dakvorm van een kniespant is het zadeldak. Engelse benaming: portal frame.

Toepassing

Het kniespant wordt toegepast in dakconstructies als bijzondere vorm van het portaalspant.

  • Toepassen in zadeldaken en andere portaalachtige constructies.
  • Uitvoeren in staal, gewapend beton, hout of gelamineerde spant.
  • Realiseren met scharnierende topverbinding (topscharnier) of met stijve topverbinding.
  • Uitvoeren als vollewand of in vakwerk, eventueel met trekstang of afgeronde knie.

Aandachtspunten

  • Knieverbindingen moeten altijd als stijve verbinding worden uitgevoerd; een scharnierende knie komt niet voor.
  • Het spantbeen is altijd stijf en mag niet als scharnierende component worden ontworpen.
  • Stijlen kunnen scharnierend (topscharnier → driescharnierspant) of met een stijve topverbinding zijn uitgevoerd; ontwerpkeuze beïnvloedt het belastings- en vervormingsgedrag.
  • De gebouwkundige vormgeving volgt doorgaans een zadeldak.

Materialen / uitvoeringsvormen

  • Materiaalkeuze: staal, gewapend beton, hout of gelamineerde spant.
  • Uitvoeringsvormen: vollewanduitvoering of vakwerkuitvoering; varianten met trekstang of afgeronde knie komen voor.

Onderdelen

  • Knie: de geknikte ontmoeting tussen verticaal en hellend deel, altijd uitgevoerd als stijve verbinding.
  • Spantbeen: het hellende deel; altijd stijf.
  • Stijl: het verticale ondersteunende deel; kan scharnierend of met stijve topverbinding zijn uitgevoerd.
  • Topverbinding: kan scharnierend (topscharnier) of stijf zijn.
  • Voetscharnier: kan aanwezig zijn als onderdeel van de steunpunten.