Moorse revival

Betekenis

De Moorse revival-stijl is een heropleving van de eeuwenoude Moorse (Spaans-Arabische) architectuur, populair in de 19e en het begin van de 20e eeuw. De stijl imiteert en verwijst naar Moorse motieven en bouwkundige uitdrukkingen en combineert deze vaak met lokale of regionale elementen binnen het eclectische gedachtegoed.

Toepassing

De Moorse revival-stijl werd toegepast voor zowel fantasierijke woonhuizen als prestigieuze publieke gebouwen.

• Hotels, theaters en bioscopen.
• Casino's en synagogen.
• Grote uitbundige woonhuizen en villa's.
• Regionale varianten in Nederland, vaak eenvoudiger uitgevoerd.

Aandachtspunten

• Vermenging van stijlen: veel voorbeelden zijn eclecticistisch en combineren Moorse elementen met lokale kenmerken.
• Typische details: hoefijzerbogen, rasterwerken/ajour, zuilen en zuiltjes, banden met oosterse of Grieks aandoende motieven.
• Koepels: oosterse koepels worden vaak toegepast, bij voorkeur met groen gepatineerde koperen bedekking.
• Nederlandse uitvoering: zeldzaam en vaak sober; veelal geen muqarna's aanwezig.
• Varianten: sommige voorbeelden zijn zeer uitbundig; andere beperken Moorse elementen tot decoratieve accenten.

Kenmerken

• Vermenging van stijlen (eclecticistisch), met toevoeging van lokale of regionale elementen.
• Hoefijzerbogen als karakteristiek boogtype.
• Rasterwerken en ajour-ornamentiek, refererend aan arabesken, moresken, claustra en houtsnijwerk.
• Zuilen en zuiltjes als structurele of decoratieve elementen.
• Banden met oosterse of Grieks aandoende motieven.
• Oosterse koepels en andere oriëntaalse elementen; vaak met voorkeur voor groen gepatineerde koperbedekking.

Voorbeelden

• Kleizuwe 101, Vreeland (1832): voorbeeld van Moorse revival-details in een Nederlandse context.
• Antwerpse synagoge Shomre Hadas, Brouwmeestersstraat 7 (1893).
• Royal Pavilion, Brighton (1787): zeer uitbundige, oriëntaalse toepassing van Moorse elementen.