Spuitbeton
Spuitbeton is beton dat onder druk via een slang met verneveld water en lucht tegen een dragende laag wordt opgespoten en uithardt tot zeer sterk materiaal.
Betekenis
Spuitbeton is een constructief betonmengsel van cement, toeslagmateriaal, water en eventuele hulpstoffen dat onder druk en samen met verneveld water en lucht tegen een ondergrond wordt aangebracht. Doordat het doorgaans in dunne lagen wordt opgespoten en de grootste korrelgrootte van het toeslagmateriaal beperkt is (max. 8 mm), kan het een hoge dichtheid en sterkte bereiken.
Toepassing
Spuitbeton wordt gebruikt waar conventionele bekisting moeilijk of onmogelijk is:
- Reparaties van beschadigde of aangetaste betonoppervlakken, nadat losse delen en aantastingen zijn verwijderd
- Brandwerende bekleding en vuurvaste isolatie
- Modelspuitwerk, zoals rotswerk en tunnelbouw in bergen
- Constructies die lastig te bekisten zijn, bijvoorbeeld schaaldaken
- Betonballonnen en vormstukken op voorgevormde membranen
- Opspuiten van gemetselde zwembaden met afwijkende vormen
- Renovatie en herstel van bestaande betonconstructies
Aandachtspunten
- Aanspuiten en nabehandeling zijn doorslaggevend voor hechting, dichtheid en uiteindelijke sterkte.
- Gebruik een toeslagmateriaal met een grootste korrelgrootte van maximaal 8 mm.
- Houd rekening met stofvorming en rebound bij de droge methode.
- Vermijd of beperk uitzakken en verminder krimpeffecten bij de natte methode door vezels of een (kunststof) wapeningsnet toe te voegen.
- Kies de spuitmethode (droog of nat) afgestemd op laagdikte en reparatieomvang.
Methoden
Droge methode
- Meng gereed-mortel en voer die onder hoge druk aan; pas bij de spuitkop wordt water toegevoegd.
- Bouw in lagen een onbeperkte laagdikte op.
- Nadelen: stofvorming en rebound (terugkaatsend materiaal).
- Toepassing: vooral voor grotere laagdikten.
Natte methode
- Meng de mortel vóór het verspuiten met water.
- Voordelen: minder stofvorming en minder rebound.
- Nadelen: minder goede hechting, grotere gevoeligheid voor uitzakken en meer krimp.
- Mitigatie: voeg vezels toe of breng een kunststof wapeningsnet aan.
- Toepassing: vooral voor geringe laagdikten en plaatselijke reparaties.
Materialen / uitvoeringsvormen
- Samenstelling: cement, toeslagmateriaal, water en mogelijk hulpstoffen.
- Korrelgrootte: hoogste toegestane grootste korrel ongeveer 8 mm vanwege de dunne laagopbouw en verwerkingswijze.
Voordelen
- Eenvoud van aanbrengen.
- Enkelzijdige bekisting volstaat vaak.
- Toepasbaar op plaatsen waar geen bekisting kan worden opgesteld of bij onregelmatige vormen.
- Mogelijkheid tot het aanbrengen van een perfecte afdichting.
Historie
- Spuitbeton werd begin twintigste eeuw uitgevonden door Carl Akeley.
- In 1919 werd het droge spuitsysteem door Carl Weber in Europa geïntroduceerd en door de firma Torkret toegepast.