Vierendeelligger

Betekenis

Een Vierendeelligger is een bijzondere vorm van vakwerkligger opgebouwd uit rechthoeken zonder diagonalen; de ligger wordt primair belast op buiging. Vanwege het ontbreken van diagonalen moeten de knopen momentvast uitgevoerd worden, bijvoorbeeld met verstijvingsschotjes.

Toepassing

De Vierendeelligger wordt toegepast waar grotere openingen, vrije doorgangen of esthetische raamwerken gewenst zijn.

• Creëren van doorgangen en verdiepingshoge liggers
• Vormgeven van raam- of leiopeningen voor leidingen
• Constructies van bruggen (in België historisch veelvuldig toegepast in staal)
• Architectonische of esthetische elementen zonder diagonale vakwerken

Aandachtspunten

• Knopen: ontwerp en uitvoer van de knopen moeten momentvast zijn.
• Verstijving: voorzie verstijvingsschotjes of gelijkwaardige stijfheidsvoorzieningen in knopen.
• Rekening houden met buiging: het ontwerp moet de buigbelasting als primaire belastingsvorm meenemen.

Materialen / uitvoeringsvormen

• Basisopbouw: twee buigstijve randstaven met een aantal evenwijdige buigstijve stijlen (definitie volgens Vanderpitte).
• Materiaal: historisch en veelvuldig toegepast in staal; er bestaan ook onderzoeken naar uitvoeringen in hout.

Verschil met vakwerkligger

• Diagonalen: een vakwerkligger bevat diagonalen die krachten via trek en druk overbrengen; de Vierendeelligger heeft bewust geen diagonalen.
• Knopen: waar vakwerkliggerknopen veelal schematisch als scharnierende knopen worden gerekend, vereisen Vierendeelliggerknopen een momentvaste uitvoering.

Geschiedenis / naamgeving

De naam verwijst naar Arthur Vierendeel (1852–1940); rond 1900 vormde het ontwerp een breuk met het toen heersende dogma van de driehoeksligger.